Wat is een waanstoornis?

Bij een waanstoornis heeft u last van wanen. Wanen zijn overtuigingen of gedachten die niet overeenkomen met de werkelijkheid. U denkt misschien dat u wordt achtervolgd of dat u het slachtoffer bent van een complot. Ook kan het voorkomen dat u denkt dat berichten op de radio of tv speciaal voor u bedoeld zijn. In werkelijkheid is er sprake van een psychose. Een waanstoornis is dan ook een psychisch probleem. Maar u ervaart dit waarschijnlijk helemaal niet zo. In uw eigen ogen functioneert u normaal. De wanen zijn uw werkelijkheid.

Er zijn verschillende soorten wanen:

  • jaloersheidswaan; paranoide gedachten over ontrouw van uw partner
  • grootheidswaan; u denkt dat u God of een beroemdheid bent
  • achtervolgingswaan; u denkt dat u wordt achtervolgd
  • erotische waan; u denkt dat iemand verliefd is op u
  • somatische waan; u denkt dat er iets mankeert aan uw lichaam
  • syndroom van Capgras; u gelooft dat u dubbelgangers heeft

Wat zijn de symptomen van een waanstoornis?

Bij een waanstoornis zijn er wanen die minstens een maand duren. Het gaat dan om niet-bizarre denkbeelden. Ze zouden werkelijkheid kunnen zijn. U heeft verder geen andere psychische klachten. Incidenteel kan het zijn dat u ook reuk- of gevoelshallucinaties heeft die passen bij uw waan. Anders dan bij schizofrenie openbaart een waanstroonis zich meestal pas op middelbare of oudere leeftijd.

Wat is de oorzaak van een waanstoornis?

Of u een waanstoornis krijgt hangt af van meerdere factoren en is vaak een combinatie van verschillende factoren. Eén daarvan kan erfelijkheid zijn. Uw genen bepalen of uw kwetsbaar bent om een psychose te krijgen. Externe factoren kunnen de kans op een psychose verder vergroten. Deze externe factoren zijn bijvoorbeeld: leven onder stress of ingrijpende gebeurtenissen (zoals een groot verlies). Wanen kunnen ook worden veroorzaakt door drugs of bijvoorbeeld een lichamelijke aandoening als dementie. Deze oorzaken moeten we eerst uitsluiten voordat we kunnen spreken van een waanstoornis.